Astor

Astor, ouder worden zonder zorgen is een woon-zorgconcept vlakbij het centrum van de stad Geel.

Wat is 'Klapgat' te Haacht?

 

Assistentiewoningen Haacht: vraaggestuurde ondersteuning

Amper 18 maanden. Volgens onderzoek is dat de gemiddelde levensverwachting van een zorgbehoevende senior na een verhuis naar een WZC of soortgelijke instelling. Maar al te vaak worden ze er opgevangen in een deprimerend keurslijf. Met vaste bezoekuren, maaltijden, wektijden. En een zorgverstrekking die je eerder kan catalogeren als eenheidsworst. Let op: zorgverstrekkers doen meestal hun uiterste best om het hun residenten zo aangenaam mogelijk te maken. Maar het vaste werkingspatroon geeft hen weinig vrijheid. "Kunnen we echt niet beter?", vroeg osar architecten zich af. Uitgedaagd door dit maatschappelijk vraagstuk tekenden we een innovatief woonproject uit waarin het welzijn van de oudere centraal staat. Met zorg op maat. Het bleef daarbij niet bij een theoretisch model; in Haacht ontwierpen we een complex van 56 woongelegenheden nieuwe stijl. Met zelfredzaamheid en gepersonaliseerde hulp als rode draad.

Astor-Haacht 01.png

Architectuur vanuit verontwaardiging

Zorgbehoevende senioren worden vandaag snel uit hun vertrouwde omgeving weggeplukt. Vaak tegen hun goesting. Plots worden ze in een nieuwe omgeving gedropt waarin ze moeten samenleven met onbekenden. Met regels die hen worden opgelegd. Hoe laat ze opstaan, eten en gaan slapen wordt ineens voor hen bepaald. Ze zijn de regie over hun eigen leven kwijt. Wat hen angstig en verward maakt. Net op een moment dat een stevige houvast hun welzijn zou verhogen.

"Welzijn voor iedereen"

We hebben het daarbij niet alleen over de vertrouwdheid van een eigen woning. Elke oudere bouwt, bijvoorbeeld, een vertrouwensrelatie op met zijn of haar vaste poetsvrouw, verpleegster, bakker, kapper. Mensen die al jaren over de vloer komen. Bij de verhuis naar een woonzorgcentrum zouden die vertrouwde situaties plots moeten verdwijnen? Compleet ridicuul. Net die banden versterken de autonomie en identiteit.

Astor-Haacht 02.png

Vraaggestuurd versus aanbodgestuurd

Bij osar architecten trekken we resoluut de kaart van innovatieve woonzorgprojecten waar architectuur welzijn creëert en ondersteunt. Ontwerpen die zich niet richten tot de happy few, maar die betaalbaar zijn voor iedereen. Inclusieve projecten die naast senioren ook openstaan voor een doorsnee van de maatschappij. Met, bijvoorbeeld, plaats voor gezinnen met kinderen. Zij brengen niet alleen leven in de brouwerij, maar kunnen de senioren ondersteunen of omgekeerd. Ouders kunnen boodschappen afhalen voor wie minder mobiel is, terwijl de oudere intussen thuiswacht op de kinderen.

"Kwaliteitsvol wonen in tedere gebouwen"

Bovendien gaan we vraaggestuurd te werk. Revolutionair. Want hoe zorgbehoevenden leven, wonen en welke ondersteuning ze krijgen is in de huidige opvangcentra zo goed als volledig aanbodgestuurd. Volgens ons moeten net de eigen wensen en individuele noden bepalen welke diensten senioren nodig hebben.

Zelfzorg en geïntegreerde zorg zijn daarbij de uitgangspunten. Wat de oudere zelf kan, en waar zijn directe omgeving een handje kan helpen, hoef je niet aan te bieden. Kosteninefficiënt en vooral inferieure dienstverlening. Daarom voorzien we in onze projecten ruimte voor buurtgerichte functies, zoals bv. een lokaal dienstencentrum of een dagverblijf. En voor ontspanning via, bijvoorbeeld, een aangename cafetaria of bistro met polyvalente ruimte waar de oudere terecht kan met vrienden en familie. En kan participeren aan lokale initiatieven.

Astor-Haacht 04.jpg

Assistentiewoningen Haacht

Ouderen wonen volgens ons best in een flat die uitgaat van zelfredzaamheid. Een aangename ruimte van 60 tot 100 m² waarin ze zich thuis voelen. Waar ze een gevoel van controle hebben over hun eigen woonomgeving. Een woning die ze betrekken nog voor ze zorgbehoevend zijn. En die ze niet hoeven te verlaten naarmate ze meer hulp nodig hebben, iets wat op dit moment geen andere assistentiewoning kan beloven. Kleine, tijdelijke ingrepen moeten voldoende zijn om makkelijk en comfortabel te voldoen aan de wijzigende noden.

Onze 49 nieuwe assistentiewoningen in Haacht werden individueel aangepakt. Bewust creëerden we geen eenheidsworst, maar aangename doorzonwoningen die van elkaar verschillen. Zorgfuncties zijn daarbij niet zichtbaar, maar verdoken geïntegreerd.

Voor de zorgverstrekking wordt samengewerkt met lokale professionals en vrijwilligers. Die ingezet worden naargelang de bewoner ze nodig heeft. Op een moment dat hen het beste uitkomt.

Uiteraard is dit model niet universeel toepasbaar. Bijvoorbeeld voor ernstig dementerende personen die niet meer bij hun partner kunnen wonen, voorzagen we een groepswoning voor acht bewoners. Waar specifiek hulpverlening wordt aangeboden. Geen gesloten omgeving, want partners, vrienden of familie kunnen de patiënt/bewoner altijd bezoeken of meenemen voor een uitstapje.

Stimulerende, dynamische omgeving

De locatie in Haacht paste perfect bij ons initiatief: pal in de dorpskern. Onze bewoners voelen er zich deel van de samenleving. Ze kunnen zelf naar de bakker of slager, komen in contact met de buurt … Om dit te faciliteren kwam onder de gebouwen een parking met autodeel-punt. Senioren hoeven immers geen eigen wagen, maar blijven dankzij autodelen mobiel.

In ons gebouw voorziet het OCMW Haacht een lokaal dienstencentrum. Geen kale refter, maar een aangename, inspirerende omgeving. Senioren kunnen er terecht met vrienden en familie, computercursussen volgen en koffie drinken met bewoners uit heel Haacht. Cafetaria en tuin werden daarvoor zo laagdrempelig mogelijk ingericht en openen zich naar buurt en passanten.

Onze filosofie trokken we door in andere architecturale ingrepen. Zo hielden we, bijvoorbeeld, de passerelles open. Wie buitengaat moet zijn jas aandoen. Helemaal geen last, zoals nu te vaak wordt aangenomen. Integendeel: het prikkelt net de zintuiglijke ervaring van het aanvoelen van de seizoenen. Ook dat bevordert het welzijn van onze bewoners.

“Vlaanderen wil per jaar 10.000  wooneenheden voor zorgbehoevenden neerpoten. Dat mogen toch geen flats en centra zijn waar niemand heen wil?”